ЯҢАЛЫКЛАР
Чистайда 2024 елда мәдәни мирасның әһәмиятле объектларының берсе – XIX гасыр ахыры – XX гасыр башы сәүдәгәрләр йортын реставрацияләүгә керештеләр, ул дәүләт саклавына куелган иде. Ленин урамы, 55 адресы буенча урнашкан бу тарихи һәйкәл шәһәрнең йөзен формалаштыруда мөһим роль уйный.
Казанда ачыкланган ике архитектура һәйкәленә - 1703 елгы «Покровский храмына» һәм 1893 елгы «Никола нисский чиркәве храм комплексы каршындагы часовняга» федераль әһәмияттәге мәдәни мирас объекты статусын бирергә әзерләнәләр. Бу корылмалар инде күптән шәһәрнең әһәмиятле символлары булып санала, ләкин хәзер алар өстәмә дәүләт яклавын алачак.
Бу яңа ел алды көннәрендә Гаилә елы кысаларында Татарстанның мәдәни мирас объектларын саклау комитеты Яңа ел флешмобын – #Елкапамятникновыйгодны башлап җибәрә. Әлеге проект республикабызның архитектура шедеврларын саклауга һәм популярлаштыруга багышланган.
2024 елда Татарстанның мәдәни мирас объектларын саклау комитеты мәдәни мирас объектларына 69 профилактик визит үткәрде. Моннан тыш, соңгы 12 айда контрольдә тотылучы затлар катнашында планнан тыш 84 тикшерү үткәрелгән. Бу чаралар республиканың архитектура һәйкәлләрен яклауны көчәйтүгә юнәлдерелгән.
Татарстанның Зәй районы Югары Баграж авылында мәдәни мирас объектларын саклау буенча Татарстан комитеты контролендә XIX гасыр ахырында төзелгән уникаль архитектура һәйкәле – Живоначальная Троица агач чиркәвен реставрацияләү буенча масштаблы эш алып барыла. Бу объект классик юнәлештәге эклектика стиленең үрнәге булып тора һәм республиканың мәдәни-тарихи мирасының мөһим элементы булып тора.
Лицензияле подряд оешмасы бүгенге көндә объектта соңгы үзгәртеп коруларны сүтү белән бәйле аварияләргә каршы эш алып бара. Беренче этап кысаларында таяныч диварлардагы ярыкларны инъекцияләү ысулы белән ремонтлау, подвалның тышкы һәм эчке диварларын гидроизоляцияләү, фундаментны көчәйтү, шулай ук җимерелгән кирпеч участокларын торгызу оештырылды.
Татарстанның мәдәни мирас объектларын саклау комитеты рәисе Иван Гущин «Интерфакс» мәгълүмат агентлыгына интервью бирде. Анда Татарстанда тарихи мирасны саклау буенча нинди эш алып барылуы турында сөйләде. Ул узып баручы елга нәтиҗәләр ясады һәм 2025 елга планнар турында сөйләде. Тулырак сылтама буенча укыгыз.
Бүген, 12 декабрьдә, Кукмара районының Маскара авылындагы тарихи Җәмигъ мәчетендә торгызылган манарага ярымай кую тантанасы булды. Бу мәчет 1791-1793 елларда сәүдәгәр Габдулла Үтәмешев тарафыннан төзелгән һәм төбәк әһәмиятендәге мәдәни мирас объекты булып тора. Ул түбәндәге адрес буенча урнашкан: Кукмара районы, Маскара авылы, Үзәк урам, 36 нчы йорт.
Мәдәни мирас объектларын саклау буенча Татарстан Комитеты рәисе Иван Гущин сүзләренә караганда, 2024 елда Петропавловск соборы манарасында комплекслы реставрация эшләре башкарылган: фасадлар реставрацияләнгән, баскычлар, ишек уемнары, җәяләр, циферблатлар һәм сәгать механизмнары реставрацияләнгән, инженерлык челтәрләре урнаштырылган.
РФ Премьер-министры Михаил Мишустин «РФ халыкларының мәдәни мирас объектларын саклау» стратегик сессиясендә мәдәни мирас объектларына инвентаризация үткәрергә тәкъдим итте. Беренче чиратта тиешле дәүләт реестрына кертелгән мәдәни мирас объектларына инвентаризация үткәрергә, аннары аларны хуҗалык әйләнешенә кертү өчен өстенлекләр буенча төзергә кирәк.